Pokrovsk je već godinu dana neosvojiv za Rusiju: Zbog ukrajinskih dronova grad napadaju "starinskim metodama"

Ruske trupe sada polako napreduju u ljetnoj ofanzivi, koja je ispitala slabe tačke u ukrajinskoj odbrani, a prošle sedmice su se neki ruski vojnici prvi put probili u grad, prema snimcima objavljenim na ukrajinskim i ruskim Telegram kanalima, koje je geolocirao Reuters.

Uspjeh ukrajinskih vojnika u sprečavanju neprijatelja da zauzme Pokrovsk još od prošle godine godinama je ometao jedan od glavnih vojnih ciljeva Moskve, iako je sam grad teško oštećen, a gotovo svih 60.000 stanovnika, osim nekoliko stotina, pobjeglo.

Pokrovsk se nalazi iznad velikih rezervi koksnog uglja i bio je važan za ukrajinske vojne linije snabdijevanja na istoku zemlje sve dok se ruske snage nisu približile.

Pokrovski front trenutno je najaktivniji u ratu, s 111.000 ruskih vojnika okupljenih za ljetnu ofanzivu, izjavio je ukrajinski vrhovni komandant Oleksandr Sirski.

Ruske snage su prvobitno namjeravale zauzeti Pokrovsk početkom prošle godine, prvo frontalnim napadima, a zatim pokušajem okruženja grada, koji Rusija naziva sovjetskim imenom Krasnoarmejsk, odnosno “Grad Crvene armije."

Ukrajina je usporila rusko napredovanje ovog proljeća raspoređivanjem iskusnih jedinica, postavljanjem minskih polja i drugih obrambenih prepreka, te uznemiravanjem ruskih trupa velikim brojem dronova, rekao je Viktor Trehubov, portparol vojne administracije koja pokriva Pokrovsk.

“Nisu prestajali pokušavati napredovati, ali smo ih dobro odbijali“, rekao je vojnik iz artiljerijske jedinice s pozivnim imenom Vogak koji se bori na pokrovskom frontu.

Od tada su ruske snage ubrzale tempo, prilagođavajući se i proširujući upotrebu dronova u svom arsenalu.

Rusija se nadovezala na iskustva iz protjerivanja ukrajinskih snaga iz regije Kursk, gdje je prvi put masovno koristila dronove s optičkim kablovima, koje nije moguće ometati elektronskim sredstvima koje obje strane koriste za zbunjivanje standardnih radio-upravljanih dronova, rekao je analitičar Michael Kofman.

Namotaji tankih kablova omogućavaju tim dronovima domet koji omogućava Rusiji da ugrozi ukrajinske snage i logistiku i do 25 kilometara iza linije fronta. Rusija ima više takvih dronova nego Ukrajina, što joj daje prednost, rekao je Roman Pohorilyi, osnivač ukrajinske istraživačke grupe otvorenih izvora DeepState.

Napredovanje se ubrzalo nakon što je Rusija u maju zauzela autoput koji povezuje Pokrovsk s Kostiantynivkom, još jednim “tvrđavskim“ gradom na istoku Ukrajine, pokazuje mapa koju je izradio DeepState.

Jedan od glavnih puteva prema gradu sada je prekriven mrežama koje štite vozila od ruskih napada dronovima. Serhii Dobriak, načelnik lokalne vojne administracije, prošle sedmice je rekao da je sve teže dostaviti hranu u grad i da će trgovine uskoro morati biti zatvorene.

Iako je brže nego ranije, rusko teritorijalno napredovanje i dalje je ograničeno, s manje od 5.000 kvadratnih kilometara ukrajinske teritorije zauzetih od početka prošle godine, što je manje od 1% ukupne teritorije zemlje, prema izvještaju Centra za strateške i međunarodne studije iz juna, američkog think tanka sa sjedištem u Washingtonu. Ukupno, Rusija trenutno okupira oko petinu Ukrajine.

Ukrajinski predsjednik Volodimir Zelenski izjavio je da je ulazak malih grupa ruskih vojnika u Pokrovsk bio beznačajan i da su svi “uništeni“ od strane ukrajinskih vojnika.

Serhii Filimonov, komandant ukrajinskog bataljona “Da Vinčijevi Vukovi“, koji djeluje oko Pokrovska, iz prve ruke je vidio koliko je rusko sporo napredovanje prema gradu tokom protekle godine koštalo Rusiju u poginulim i ranjenim vojnicima u prvoj polovini 2025. godine.

Ruski vojnici su pokušavali napredovati neprimjetno, ali su ih progonili ukrajinski vojnici koji su upravljali malim kvadkopterima s kamerama i eksplozivima, rekao je.

“Svaki zarobljenik kaže da su dronovi ono čega se najviše boje, ono što ih najčešće ubija i ono što vide u snovima, noćne more koje imaju“, rekao je Filimonov za Reuters u intervjuu u aprilu, pozivajući se na saslušanja zarobljenih ruskih vojnika.

Filimonov je rekao da su napadačke grupe dobijale telefon sa označenom lokacijom na mapi i naređenje da idu prema njoj. Ako bi prva grupa bila ubijena, slali bi novu da ih zamijeni, naveo je, pozivajući se na iskaze zarobljenika.

Rusi su djelovali u grupama od po šest vojnika, često pješke, jer su velika vozila laka meta za operatere dronova, rekli su Filimonov i Trehubov.

Neki su ostavljali svoja vozila i do 15 kilometara od linije fronta i ostatak puta prelazili pješke kako bi bili manje vidljivi dronovima, rekao je Filimonov.

Drugi su koristili motore kako bi nadmudrili dronove, kojima upravljaju ukrajinski vojnici pomoću naočala sličnih onima za virtuelnu stvarnost, povezanih s kamerama dronova, pružajući im pogled iz prve osobe na rutu i metu, dodao je Trehubov.

Ukrajinski otpor u i oko Pokrovska zaustavio je ruske ambicije da preuzmu preostale dijelove Donjecke oblasti, što je jedan od glavnih ratnih ciljeva predsjednika Vladimira Putina.

Iako Pokrovsk više nema značajnu ulogu kao centar vojnog snabdijevanja, vojni analitičar iz Kijeva Serhii Kuzan rekao je da bi pad grada oslobodio ruske trupe i omogućio im dalji prodor u regiji.

Više od milion ruskih vojnika je poginulo ili ranjeno od invazije na Ukrajinu u februaru 2022. godine, gotovo četvrtina od tog broja samo od početka ove godine, prema procjenama britanske vojne obavještajne službe.

Pred kraj prošle godine, ruski komandanti su raspoređivali vojnike s minimalnom obukom, uključujući zatvorenike i ranjenike, prema razgovorima Reutersa s pet rođaka ruskih vojnika. Rođaci su tražili anonimnost zbog straha od odmazde.

Vojska je imala problema da utvrdi ko je nestao ili poginuo, rekli su rođaci.

Jedan vojnik je poslan na borbenu misiju na pokrovskom frontu uprkos povredi noge iz prethodnih misija, rekao je njegov rođak.

“Jedva je mogao hodati”, rekla je njegova rodica. Nestao je 9. marta kada je njegovo vozilo pogođeno. Navodno se nakon udara čuo preko radio-veze, govoreći da je teško ranjen. Ipak, zvanično je označen kao dezertirao, iako rodbina vjeruje da je mrtav ili zarobljen.

Drugi vojnik, regrutovan iz kaznene kolonije 18. decembra, imao je samo sedmicu obuke prije nego što je 26. decembra poslan u borbu na pokrovski front. Od tada mu se gubi svaki trag. Neposredno prije misije, zvao je rodbinu da mu pošalju 50.000 rubalja kako bi kupio radio stanicu. Na kraju decembra je zvanično označen kao dezertirao, iako rodbina vjeruje da je mrtav.

Treći vojnik, 21-godišnji otac dvoje djece iz zapadnog Sibira, potpisao je ugovor s vojskom 2024. nakon što mu je obećano nenasilno zaduženje daleko od ukrajinskog fronta i bonus od milion rubalja. Umjesto toga, poslan je u Ukrajinu i krajem decembra naređena mu je borbena misija blizu sela Vovkove, na pokrovskom frontu.

U januaru je označen kao dezertirao. Krajem aprila, porodici je javljeno da je poginuo u borbi 27. decembra, prema riječima rodbine i pismima vojske koje je vidio Reuters. Porodica je kao odštetu dobila pet miliona rubalja i mjesečnu penziju.

Glavni komandant ukrajinskih kopnenih snaga, general-major Mihajlo Drapatij, preuzeo je direktnu odgovornost za dio fronta koji uključuje Pokrovsk u januaru, nakon pada još jednog grada.

Drapatij, koji je ranije zaustavio rusku ofanzivu na drugi po veličini ukrajinski grad Harkiv, unio je “svježu viziju“ u borbu, pomažući u izvođenju kontra-napada kojima se remeti rusko napredovanje i ugrožava njihova lokalna logistika, rekao je Pohorilyi iz DeepStatea.

Međutim, ruska prilagođavanja i nova tehnologija poput dronova s optičkim kablom promijenili su ravnotežu.

Ono što vojnici nazivaju “zonama ubijanja dronovima“ proteže se nekoliko kilometara s obje strane linije fronta. To predstavlja izazov za održavanje logističkih lanaca snabdijevanja za obje strane. Svako vozilo koje dostavlja nove ljude, municiju, hranu ili vodu može biti meta.

Ukupno rusko napredovanje duž cijele linije fronta udvostručilo se s 226 kvadratnih kilometara u aprilu na oko 538 kvadratnih kilometara u maju, prema analitičaru Pasi Paroinenu iz finske grupe “Black Bird."

DeepState procjenjuje da je Ukrajina u junu pretrpjela najveće teritorijalne gubitke u 2025. godini. Više od četvrtine od 556 kvadratnih kilometara koje je Rusija zauzela tog mjeseca bilo je na pokrovskom frontu.

Filimonovljevi “Da Vinčijevi Vukovi“ i dalje se bore, braneći grad od najnovijih ruskih regruta.

“Rusija stalno pronalazi nove žrtve koje baca u peć”, rekao je.