Pogledajte kako izgledaju četiri godine rata u Ukrajini, branioci oslobodili teritoriju veličine Bosne i Hercegovine

Ukrajinsko ratište sada po mnogo čemu izgleda kao rovovska borba koja je karakteristična za zapadni front tokom Prvog svjetskog rata. Međutim, od februara 2022. godine do danas, ne samo da su se mijenjale linije već i doktrine ratovanja zaraćenih strana.

Nakon iznenadnog, iako mjesecima najavljivanog, upada ruskih snaga iz južnog, istočnog i sjevernog pravca, ukrajinske snage su se još u proljeće konsolidovale stvarajući pretpostavke za oslobađajuće operacije.

Od te površine 44.271 km kvadratnih Rusija je držala i prije invazije. To su Krim i dijelovi Donjecke i Luhanske oblasti, okupirani 2014. godine.

Nakon početka invazije ruska vojska je na vrhuncu svojih osvajanja kontrolirala ukupno 132.429 km ukrajinske teritorije.

Vrhunac u martu 2022.

Najveći obim okupacije zabilježen je 30. marta 2022. Rusija je tada držala 153.335 kilometara kvadratnih, odnosno 25,5 posto Ukrajine.

Već početkom aprila ruske snage su se nakon niza lokalnih operacija ukrajinske vojske povukle iz Kijevske, Černihivske i Sumske oblasti. U septembru je ukrajinska kontraofanziva u Harkivskoj oblasti za nekoliko dana oslobodila Balakliju, Kupjansk i Izjum, a kasnije i Liman.

Nakon jesenje ofanzive ukrajinskih snaga ruske trupe se 11. novembra povlače i iz Hersona kao glavnog uporišta na desnoj obali rijeke Dnjepar.

Ukupni zbir sedmičnih promjena na terenu pokazuje da je Rusija u 2022. zauzela 129.148 km kvadratnih, a Ukrajina oslobodila 65.799 km kvadratnih.

Rat iscrpljivanja

Kao najbolji pokazatelj evolucije rata u Ukrajini promjene na terenu se tokom 2023. mjere već u stotinama, a ne desetinama hiljada kvadratnih kilometara.

U 2023. Rusija je zauzela 2.108 km kvadratnih, a Ukrajina oslobodila 1.323 km kvadratnih. Velike manevarske operacije praćene nezabilježenom artiljerijskom podrškom sve više su zamijenjivali taktički udari bespilotnih letjelica i FPV dronova.

Ruske trupe su 20. maja zauzele grad Bahmut nakon višemjesečne opsade prilikom čega su ukrajinske snage izgubile veliki broj vojnika.

Ukrajinska kontraofanziva oslobodila je Robotine i desetak sela, ali proboj prema Azovskom moru je izostao.

U 2024. Rusija je zauzela 3.712 km kvadratnih, a Ukrajina oslobodila samo 125 km kvadratnih teritorije pri čemu su izgubljeni gradovi Avdijivka, Vuhledar i Selidove.

U 2025. Rusija je zauzela 4.429 km kvadratnih, najviše od prve godine rata, a Ukrajina oslobodila 188 km kvadratnih.

Usporavanje u 2026.

Od početka 2026. do 18. oktobra Rusija je zauzela 1.473 km kvadratnih, a Ukrajina oslobodila 532 km kvadratnih. Omjer je najpovoljniji za Ukrajinu od 2023. godine, zahvaljujući kontraofanzivama na granici Dnjepropetrovske i Zaporiške oblasti te kod Limana.

Prema procjeni Instituta za proučavanje rata (ISW) od 15. oktobra, Kramatorsk, Slovjansk i Orihiv nisu pali. Konstantinivka je i dalje sporna, iako Moskva tvrdi da ju je zauzela još u julu.

Ruska vojska danas kontrolira 116.374 km kvadratnih ukrajinske teritorije što je otrpilike 19,4 posto ukupne državne teritorije. S druge strane, ukrajinske trupe su od početka rata uspješno oslobodile 60.328 km kvadratnih što je za 9.000 km kvadratnih više od teritorije Bosne i Hercegovine.

Od mira smo i dalje daleko, a obostrani udari bespilotnih letjelica kao i balističkih raketa potvrđuju da će prema svemu sudeći ukrajinsko - ruski rat u 2027. godinu ući u svojoj dinamici rata iscrpljivanja kojeg karakterišu udari po energetskoj infrastrukturi.