Otkrivaju naučnici: Mars nije samo crven, on je električno živ

Na površini Marsa atmosferski uslovi i stalno pomicanje prašine posebno tokom oluja i vrtložnih stupova dovode do trenja među sitnim česticama. To trenje stvara električni naboj, koji se akumulira i može izazvati elektrostatička pražnjenja nalik slabim varnicama, piše Scitechdaily.

To je moguće zato što je atmosfera Marsa jako rijetka, pa se naboj lakše oslobađa nego na Zemlji.

Ove elektrostatičke iskre ne samo da vizuelno “osvjetljavaju” tamne oblake prašine, već pokreću i hemijske reakcije koje mijenjaju sastav Marsove površine i zraka.

Naučnici sa Washington University u St. Louisu proučavali su ove procese u specijalnim simulacijskim komorama koje repliciraju uslove na Marsu. U eksperimentima su detektovali nastajanje različitih hemijskih supstanci poput hlornih spojeva, oksida i (per)hlorata, kao posljedicu električnih pražnjenja među česticama na površini.

Ti proizvodi nalaze se i u podacima koje su na Marsu prikupili NASA i ESA svemirske misije, što potvrđuje važnost ovih procesa u prirodnom martijanskom okruženju.

Analiza izotopa, posebnih “otisaka prstiju” hemijskih elemenata kao što su klor, kisik i ugljik, ukazuje da su električna pražnjenja značajno utjecala na hemijske odnose ovih elemenata. Naučnici smatraju da takvi efekti ne mogu biti uzrokovani malim procesima, već samo velikim sistemskim elektrohemijskim procesima izazvanim olujama prašine.

Na osnovu ovih rezultata kreiran je konceptualni model koji pokazuje kako se električni procesi prenose iz površine u atmosferu i nazad, te kako oblikuju distribuciju hemijskih elemenata tokom vremena. Ovaj model pomaže objasniti neke od neobičnih hemijskih tragova koje su otkrile robotske misije na Marsu.

Ova otkrića mijenjaju naše viđenje Marsa - ne više kao mirnog, mrtvog svijeta, već kao planetarnog sistema u kojem električni procesi aktivno utiču na hemiju i atmosferu.

Naučnici vjeruju da slični elektrohemijski fenomeni mogu postojati i na drugim tijelima Sunčevog sistema, poput Venere, Mjeseca ili Titanovih mjeseca Saturna.